بررسی فقهی بالا بردن صدا در حرم معصومین (ع)

نوع مقاله: مقاله پژوهشی

نویسنده

دانش آموخته سطح ۴ حوزه علمیه قم

چکیده

حضور در حرم های معصومین(ع) دارای آدابی است که رعایت برخی از این آداب، واجب و برخی مستحب است؛ یکی از این آداب، رعایت ادب حضور و بالا نبردن صدا هنگام اشتغال به دعا و ذکر در این اماکن مقدس است. رجحان بالا نبردن صدا، عقلایی و شرعی است؛ اما آنچه مورد اختلاف فقهاست، الزامی یا استحبابی بودن مراعات ادب مزبور در حرمهای معصومین: است. به نظر میرسد منشأ اختلاف، تفاوت برداشت از آیه دوم سوره حجرات است. اثبات حرمت بالابردن صدا در حرم پیامبر خدا۹ و اهل بیت ایشان هنگام حضور در حرم آنان متوقف بر اثبات الزامی بودن نهی موجود در آیه، عدم تفاوت رسول خدا(ص) و اهل بیت ایشان در حکم فوق و امکان سریان حکم مستفاد از آیه، به بعد از وفات ایشان است.
گرچه در ابتدا اثبات مقدمات فوق ممکن به نظر میرسد، اما از آنجا که آیه شریفه عرفاً، در حرمت عمل مزبور، در فرضی ظهور دارد که بالا بردن صدا موجب بیحرمتی نسبت به مزور باشد، فقها از آیه شریفه حرمت را برداشت نکردهاند. ازاینرو باید معتقد شویم حکم بالا بردن صدا در حرم معصومین: هنگام دعا و ذکر، کراهت به معنای برخورداری از کمترین ثواب است.

کلیدواژه‌ها


قرآن

  1. آخوند خراسانی، محمدکاظم، (۱۴۰۹ق)، کفایة الاصول، قم، مؤسسه آل البیت:.
  2. آلوسی، محمود بن عبدالله، (۱۴۱۵ق)، روح المعانی فی تفسیر القرآن العظیم، بیروت، لبنان، دارالکتب العلمیة.
  3. ابن مشهدی، محمد بن جعفر، (۱۴۱۹ق)، المزار الکبیر، قم، دفتر انتشارات اسلامی وابسته به جامعه مدرسین.
  4. امینی، عبدالحسین، (۱۴۱۷ق)، الزیارة، تحقیق محمد حسون، قم، نشر محقق.
  5. تمیمی، نعمان بن محمد، (بیتا)، تأویل الدعائم، قاهرة، مصر، دارالمعارف.
  6. حر عاملی، محمد بن حسن، (۱۴۰۹ق)، وسائل الشیعة، قم، مؤسسه آل البیت:.
  7. حمیری، عبدالله بن جعفر، (۱۴۱۳ق)، قرب الإسناد، قم، مؤسسه آل البیت:.
  8. سیوطی، عبدالرحمن بن ابیبکر، (بیتا)، الدر المنثور فی التفسیر بالمأثور، قم، نشر کتابخانه آیتالله مرعشی نجفی.
  9. شهید اول، محمد بن مکی، (۱۴۱۰ق)، المزار (فی کیفیة زیارات النبی و الائمة الاطهار)، قم، مدرسة الامام المهدی[.
  10. شیخ صدوق، محمد بن علی بن بابویه، (۱۳۶۲ش)، الخصال، قم، دفتر انتشارات اسلامی وابسته به جامعه مدرسین حوزه علمیه قم.
  11. صدر، سیدمحمد، (۱۴۲۰ق)، ماوراء الفقه، بیروت، لبنان، دارالأضواء.
  12. صدر، سیدمحمدباقر، (۱۴۱۷ق)، بحوث فی اصول الفقه، قم، مؤسسه دائرةالمعارف فقه اسلامی بر مذهب اهل بیت:.
  13. صفار، محمد بن حسن، (۱۴۰۴ق)، بصائر الدرجات فی فضائل آل محمد، قم، مکتبة آیتالله المرعشی النجفی.
  14. طباطبایی، محمدحسین، (۱۴۱۷ق)، المیزان فی تفسیر القرآن، قم، دفتر انتشارات اسلامی.
  15. طبرسی، فضل بن حسن، (۱۳۷۲ش)، مجمع البیان، تهران، ناصرخسرو.
  16. طوسی، محمد بن حسن، (۱۳۷۵ق)، الإقتصاد الهادی الی طریق الرشاد، تهران، انتشارات کتابخانه جامع چهل ستون.
  17. ــــــــــــــ ، (۱۴۱۱ق)، مصباح المتهجد و سلاح المتعبد، بیروت، لبنان، موسسه فقه الشیعة.
  18. علامه حلی، حسن بن یوسف، (۱۴۱۱ق)، کشف الیقین فی فضائل امیرالمؤمنین۷، تهران، انتشارات وزارت ارشاد.
  19. فیض کاشانی، محمد بن شاهمرتضی، (۱۴۱۵ق)، تفسیر الصافی، تهران، مکتبة الصدر، چاپ دوم.
  20. قمی، شیخعباس، (۱۳۸۴ش)، مفاتیح الجنان، مشهد، شرکت بهنشر (انتشارات آستان قدس رضوی)، چاپ یازدهم.
  21. کشی، محمد بن عمر، (۱۳۹۰ق)، رجال الکشی، مشهد، مؤسسه نشر دانشگاه مشهد.
  22. کفعمی، ابراهیم بن علی، (۱۴۰۵ق)، المصباح- جنة الأمان الواقیة و جنة الإیمان الباقیة، قم، دارالرضی (زاهدی)، چاپ دوم.
  23. کلینی، محمد بن یعقوب، (۱۴۰۷ق)، الکافی، تهران، دارالکتب الإسلامیة.
  24. لجنه تألیف قواعد فقهی و اصولی، (۱۴۲۷ق)، قواعد اصول الفقه، قم، مجمع جهانی اهل بیت:.
  25. مجلسی، محمدباقر بن محمدتقی، (۱۴۱۰ق)، بحار الانوار، بیروت، لبنان، مؤسسة الطبع و النشر.
  26. ــــــــــــــ ، (۱۴۰۴ق)، مرآة العقول فی شرح أخبار آل الرسول، تهران، دارالکتب الإسلامیة، چاپ دوم.
  27. مفید، محمد بن محمد، (۱۴۱۳ق)، کتاب المزار (مناسک المزار)، قم، کنگره جهانی هزاره شیخ مفید.
  28. منسوب به امام حسن عسکری۷، (۱۴۰۹ق)، التفسیر المنسوب إلی الإمام الحسن العسکری(ع)، قم، مدرسة الامام المهدی[.