پدیدارشناسی آیین‌های خاکسپاری در باورهای اسلامی (با تاکید بر قبرستان بقیع)

نوع مقاله : مقاله پژوهشی

نویسندگان

1 دانشجوی دکتری شیعه شناسی دانشگاه ادیان و مذاهب

2 استادیار دانشگاه ادیان و مذاهب

چکیده

پدیدارشناسی آیین‌های خاکسپاری در باورهای اسلامی

(با تاکید بر قبرستان بقیع)

آیین‌های خاکسپاری، از جمله آیین‌هایی دینی و فرهنگی ملل به‌شمار می‌آیند که همواره مورد تاکید و توجه هستند. در مطالعات جدید دینی‌ـ‌فرهنگی، چنین آیین‌هایی را در دسته‌ «آیین‌های گذار» قرار می‌دهند که هدف آنها تسهیل و ترغیب انسان در گذار از یک مرحله زندگی به مرحلة دیگر و آماده‌سازی او در چنین مرحلة پراهمیتی است.

هدف مطالعة چنین باورهایی، بازخوانی ریشه‌ای آیین‌های مشترک انسانی در مجموعه ادیان و فرهنگ ملل است تا میزان اشتراک، تشابه و اصالت قدسی و فرهنگی آنها معلوم شود.

در همین راستا، متن حاضر تلاش دارد تا با رویکردی متناسب با پدیدارشناسی دینی، اقدام به مطالعه باورهای اسلامی در تاریخ اسلامی پیرامون آیین‌های خاکسپاری‌ ـ‌در مجموعة آیات، روایات و فرهنگ‌های عامیانه مسلمانان ‌ـ نماید، تا امکان مقایسه و تطبیق هرچه بهتر آنها با آیین‌های سایر ادیان و ملل فراهم شده و ریشه‌های فطری، انسانی و اجتماعی آنها به‌سنجش درآید.

بهره‌گیری از چنین رویکرد مطالعاتی، بدون تردید امکان فهم جدیدی از معارف اسلامی و آیین‌های دینی را برای مومنین فراهم می‌نماید، شناخت و معرفت‌هایی که گاه پیش از این، پوشیده مانده است. همچنین، چنین روش مطالعاتی، امکان گفتگو با دیگر ادیان براساس مفاهیم مشترک را بیش‌ از پیش می‌نماید.



کلیدواژگان: آیین‌های خاکسپاری ـ آیین گذار ـ تدفین اسلامی ـ بقیع ـ پدیدارشناسی دینی.

کلیدواژه‌ها

موضوعات