Hajj and Ziarah Research Journal

Hajj and Ziarah Research Journal

Performing Greater Jihad (al-Jihād al-Akbar) in the Hajj Season and Hajj Rituals

Document Type : Original Article

Author
Hamid Moraveji Tabasi
PhD student in Comparative Interpretation, University of Holy Quran Sciences and Education
Abstract
The term “greater jihad” (al-jihād al-akbar) is mentioned in verse 52, Surah al-Furqan[1] and it refers to features, such as maximum effort and use of all facilities; attention to place, time, and audience; and continuity and indefatigability. Considering greater jihad (al-jihād al-akbar) as non-military, this research aims to answer these questions: Can the Hajj season be a suitable ground, capacity and situation for carrying out greater jihad (al-jihād al-akbar) based on the teachings of the Holy Qur’an? Can the Hajj rituals be a set of actions against the enemies’ demands? This research discusses those concepts in the Hajj rituals that by observing them, the pilgrims and Muslim community can implement the ruling of greater jihad (al-jihād al-akbar) with the approach of opposing enemies, because only performing the Hajj rituals, regardless of devils and enemies’ goals, does not lead Muslim community to the goals of the Abrahamic and Muhammadan Hajj, and it is necessary to do this ruling to reach a monotheistic community; greater jihad (al-jihād al-akbar) is also helpful in this direction. This research enumerates the heart desires of the enemies and points to the capacities of the Hajj season and the Hajj rituals based on teachings of the Holy Qur’an. The research also categorizes the findings into specific and general strategies, practicable in Hajj that lay the groundwork for performing greater jihad (al-jihād al-akbar). This library-based research uses intra-Qura’nic thematic analysis.
 
[1]. {فَلا تُطِعِ الکافِرینَ وَ جاهِدهُم بِهِ جِهاداً کَبیراً}.
Keywords
greater jihad (al-jihād al-akbar)
verse of greater jihad (Furqan: 52)
Hajj rituals
opposition to infidels
general and specific strategies
Subjects

  1. قرآن کریم، ترجمه آیتی، عبدالمحمد، تهران، سروش، 1374ش.

    کتاب‌ها

    1. آلوسی، سیدمحمود (1415ق). روح المعانی فی تفسیر القرآن العظیم والسبع المثانی، بیروت، دارالکتب العلمیه، چاپ اول.
    2. ابن عاشور، محمد بن طاهر (بی‌تا). التحریر و التنویر، بیروت، مؤسسة التاریخ‌، چاپ اول.
    3. ابن منظور، محمد بن مکرم (1414ق). لسان العرب، محقق/مصحح: جمال‌الدین میردامادی، ‏ بیروت، دارالفکر للطباعة و النشر و التوزیع، دار صادر، چاپ سوم.
    4. ابوحیان، محمد بن یوسف (1420ق). البحر المحیط فی التفسیر، تحقیق: صدقی محمدجمیل‏، بیروت، دارالفکر، چاپ اول.
    5. ابوالسعود، محمد بن محمد (بی‌تا). ارشاد العقل السلیم الی مزایا القرآن الکریم، بیروت، دار احیاء التراث العربی، چاپ اول.
    6. ابوالفتوح رازی، حسین بن علی (1408ق). روض الجنان و روح الجنان فی تفسیرالقرآن، محقق: محمدجعفر یاحقی و محمدمهدی ناصح‏، مشهد، بنیاد پژوهش‌های اسلامی آستان قدس رضوی‏، چاپ اول.
    7. بهجت‌پور، عبدالکریم (1392ش). تفسیر تنزیلی (به ترتیب نزول)، مبانی، اصول، قواعد و فواید، تهران، سازمان انتشارات پژوهشگاه فرهنگ و اندیشه اسلامی، چاپ اول.
    8. بیضاوی، عبدالله بن عمر (1418ق). أنوار التنزیل و أسرار التأویل (تفسیر البیضاوی)، محقق: محمدعبدالرحمن‏ مرعشلی، بیروت، دار إحیاء التراث العربی، چاپ اول.
    9. جزایری، ابوبکر جابر (1416ق). ایسر التفاسیر لکلام العلی الکبیر، مدینه منوره، مکتبة العلوم و الحکم، چاپ اول.
    10. جعفر بن محمد8، (1400ق). مصباح الشریعة، بیروت، اعلمی،
      چاپ اول.
    11. جوادی آملی، عبدالله (1389ش). تفسیر تسنیم، محقق: حسن واعظی محمدی، قم، اسرا، چاپ هشتم، ج10.
    12. ـــــــــــ (1388ش). ادب فنای مقربان، محقق: محمد صفایی، قم، اسرا، چاپ اول.
    13. ـــــــــــ (1389ش). تفسیر تسنیم، محقق: حسن واعظی محمدی، قم، اسرا، چاپ هشتم، ج6.
    14. حجازی، محمدمحمود (1413ق). التفسیر الواضح‏، بیروت، دارالجیل الجدید، چاپ دهم.
    15. حسینی شاه‌عبدالعظیمی، حسین بن احمد (1363ش). تفسیر اثناعشری‏، تهران، میقات‏، چاپ اول.
    16. حسینی همدانی، سیدمحمد (1404ق). انوار درخشان در تفسیر قرآن، محقق: محمدباقر بهبودی، تهران، کتابفروشی لطفی، چاپ اول.
    17. خامنه‌ای، سیدعلی (1377). پیام به حجاج بیت‌الله‌الحرام در تاریخ 12/1/1377، پایگاه اطلاع‌رسانی دفتر مقام معظم رهبری.
    18. ـــــــــــ (1384). پیام به حجاج بیت‌الله‌الحرام در تاریخ 19/10/1384، پایگاه اطلاع‌رسانی دفتر مقام معظم رهبری.
    19. ـــــــــــ (1395). بیانات در دانشگاه افسری و تربیت پاسداری امام حسین7 در تاریخ 3/3/1395، پایگاه اطلاع‌رسانی دفتر مقام معظم رهبری.
    20. ـــــــــــ (1395). بیانات در دیدار رئیس و اعضای مجلس خبرگان رهبری در تاریخ 6/3/1395، پایگاه اطلاع‌رسانی دفتر مقام معظم رهبری.
    21. خفاجی، احمد بن محمد (1417ق). عنایة القاضی و کفایة الراضی‏، بیروت، دارالکتب العلمیة، چاپ اول.
    22. دهقان، اکبر (1388ش). درسنامه با قرآن در مکه و مدینه، تهران، بعثه مقام معظم رهبری، چاپ اول.
    23. دهنی، معاویه بن عمار (1431ق). کتاب الحج، تهران، مشعر، چاپ اول.
    24. زحیلی، وهبة بن مصطفی (1418ق). التفسیر المنیر فی العقیدة و الشریعة و المنهج، بیروت و دمشق، دارالفکر المعاصر، چاپ دوم.
    25. ـــــــــــ (1418ق). تفسیر الوسیط، دمشق، دارالفکر، چاپ اول.
    26. زمخشری، محمود (1407ق). الکشاف عن حقائق غوامض التنزیل وعیون الأقاویل فی وجوه التأویل، بیروت، دارالکتاب العربی، چاپ سوم.
    27. سبزواری نجفی، محمد بن حبیب‌الله (1406ق). الجدید فی تفسیر القرآن المجید، بیروت، دارالتعارف للمطبوعات‏، چاپ اول.
    28. سیوطی، عبدالرحمان بن ابی‏بکر (1421ق). الإتقان فی علوم القرآن، بیروت، دارالکتاب العربی، چاپ دوم.
    29. شبر، سیدعبدالله (1407ق). الجوهر الثمین فی تفسیر الکتاب المبین، محقق: سیدمحمد بحرالعلوم‏، کویت، مکتبة الألفین، چاپ اول.
    30. شیخ صدوق، محمد بن علی (1376ش). الأمالی، تهران، کتابچی، چاپ ششم.
    31. ــــــــــ (1385ش). علل الشرائع، قم، کتاب‌فروشی داوری، چاپ اول.
    32. صابونی، محمدعلی (1421ق). صفوة التفاسیر تفسیر للقرآن الکریم، بیروت، دارالفکر، چاپ اول.
    33. صادقی تهرانی، محمد (1365). الفرقان فی تفسیر القرآن بالقرآن و السنة، قم، انتشارات فرهنگ اسلامی، چاپ دوم.
    34. صافی، محمود بن عبدالرحیم (1418ق). الجدول فی اعراب القرآن، دمشق و بیروت: دارالرشید و مؤسسة الإیمان، چاپ چهارم.
    35. صفار، محمد بن حسن (1404ق). بصائر الدرجات فی فضائل آل محمّد:، محقق/مصحح: محسن کوچه‌باغی، قم، مکتبة آیة الله المرعشی النجفی، چاپ دوم.
    36. طباطبایی، سیدمحمدحسین (1417ق). المیزان فی تفسیر القرآن، قم، دفتر انتشارات اسلامی جامعه مدرسین حوزه علمیه قم، چاپ پنجم.
    37. طبرسی، فضل بن حسن (1372ش). مجمع البیان فی تفسیر القرآن، محقق: محمدجواد بلاغی، تهران، ناصر خسرو، چاپ سوم.
    38. طوسی، محمد بن حسن (بی‌تا). التبیان فی تفسیر القرآن، محقق: احمد قصیرعاملی، بیروت، دار احیاء التراث العربی، چاپ اول
    39. علی بن موسی8، (1406ق). الفقه المنسوب إلی الإمام الرضا7، مشهد، مؤسسة آل البیت:، چاپ اول.
    40. فخر رازی، محمد بن عمر (1420ق). مفاتیح الغیب، بیروت، دار احیاء التراث العربی، چاپ سوم.
    41. فضل‌الله، سیدمحمدحسین (1419ق). تفسیر من وحی القرآن، بیروت، دارالملاک للطباعة والنشر، چاپ دوم.
    42. فعالی، محمدتقی (1386ش). اسرار عرفانی حج، تهران، مشعر، چاپ اول.
    43. فیض کاشانی، ملامحسن (1418ق). الأصفی فی تفسیر القرآن، محقق: محمدحسین درایتی و محمدرضا نعمتی، قم، مرکز انتشارات دفتر تبلیغات اسلامی، چاپ اول.
    44. فیضی دکنی، ابوالفضل (1417ق). سواطع الالهام فی تفسیر کلام الملک العلام، محقق: سیدمرتضی آیت‌الله‌زاده شیرازی‏، قم، دارالمنار، چاپ اول.
    45. قاسمی، محمدجمال‌الدین (1418ق). محاسن التأویل (تفسیر القاسمی)، محقق: محمدباسل عیون السود، بیروت، دارالکتب العلمیه، چاپ اول.
    46. قرطبی، محمد بن احمد (1364ش). الجامع لأحکام القرآن‏، تهران، ناصر خسرو، چاپ اول.
    47. قطب، سید (1412ق). فی ظلال القرآن، بیروت و قاهره، دارالشروق، چاپ هفدهم.
    48. قمی‌مشهدی، محمد بن محمدرضا (1368ش). تفسیر کنز الدقائق و بحر الغرائب‏، محقق: حسین درگاهی، ‏تهران، سازمان چاپ و انتشارات وزارت ارشاد اسلامی‏، چاپ اول.
    49. کاشانی، ملافتح‌الله (1423ق). زبدة التفاسیر، محقق: بنیاد معارف اسلامی، قم، بنیاد معارف اسلامی‏، چاپ اول.
    50. کلینی، محمد بن یعقوب (1407ق). الکافی، تهران، دارالکتب الإسلامیة، چاپ چهارم.
    51. گنابادی، سلطان‌‌محمد (1408ق). تفسیر بیان السعادة فی مقامات العبادة، بیروت، مؤسسة الأعلمی للمطبوعات‏، چاپ دوم.
    52. مدرسی، سیدمحمدتقی (1419ق). من هدی القرآن، تهران، دار محبی الحسین، چاپ اول.
    53. مظهری، محمدثناءالله (1412ق). التفسیر المظهری‏، محقق: غلام‌نبی تونسی، پاکستان، مکتبة رشدیه.
    54. معرفت، محمدهادی (1415ق). التمهید فی علوم القرآن، قم، مؤسسة النشر الاسلامی، چاپ دوم.
    55. مغنیه، محمدجواد (1424ق). تفسیر الکاشف، تهران، دارالکتب الإسلامیة، چاپ اول.
    56. ـــــــــــ (بی‌تا). التفسیر المبین، قم، بنیاد بعثت، چاپ سوم.
    57. مکارم شیرازی، ناصر (1374ش). تفسیر نمونه‏، تهران، دارالکتب الإسلامیة، چاپ اول.
    58. میبدی، احمد بن محمد (1371ش). کشف الأسرار و عدة الأبرار، محقق: علی‌اصغر حکمت‏، تهران، انتشارات امیر کبیر، چاپ پنجم.
    59. نووی، محمد بن عمر (1417ق). مراح لبید لکشف معنی القرآن المجید، محقق: محمدأمین الصناوی، بیروت، دارالکتب العلمیه، چاپ اول.
    60. واحدی نیشابوری، علی بن احمد (1415ق). الوجیز فی تفسیر الکتاب العزیز، بیروت، دارالقلم، چاپ اول.

    نرم‌افزارها

    1. قاموس‌النور 2، مرکز تحقیقات کامپیوتری علوم اسلامی.
    2. کتابخانه دیجیتال، اسراء.
    3. کتابخانه جامع حج 3، مرکز تحقیقات کامپیوتری علوم اسلامی.
    4. جامع تفاسیر نور 5/2، مرکز تحقیقات کامپیوتری علوم اسلامی.
    5. جامع‌الأحادیث 5/3، مرکز تحقیقات کامپیوتری علوم اسلامی.
    6. حدیث ولایت، مرکز تحقیقات کامپیوتری علوم اسلامی.